Rośliny - przydatność do spożycia.

Na świecie jest pełno jadalnych roślin. Przed ich spożyciem należy wykonać próbę smakową (próba nie dotyczy grzybów):

· próbować tylko jednÄ… część roÅ›liny na raz,
· przyÅ‚ożyć próbkÄ™ roÅ›liny do wewnÄ™trznej strony Å‚okcia i obserwować reakcje,
· przed wÅ‚ożeniem roÅ›liny do ust przyÅ‚ożyć jej kawaÅ‚ek na zewnÄ™trznÄ… powierzchniÄ™ warg, aby sprawdzić czy nie wywoÅ‚uje pieczenia bÄ…dź swÄ™dzenia,
· jeżeli nic takiego nie wystÄ…pi można wÅ‚ożyć roÅ›linÄ™ do ust, przezuć jÄ… i nie poÅ‚ykać przez 15 minut,
· jeżeli w ciÄ…gu tego czasu nie nastÄ…pi podrażnienie można poÅ‚knąć roÅ›linÄ™,
· jeÅ›li po 8 godzinach od spożycia roÅ›liny nie wystÄ…piÅ‚y niepokojÄ…ce objawy to można spożywać tÄ™ roÅ›linÄ™.



Rośliny mogą mieć jadalne:

· bulwy(bogate w skrobiÄ™): strzaÅ‚ka wodna, tara, ingam, tatarak, chufa, batat, dzika lilia, dziki tulipan, dzika cebula, komosa błękitna,
· korzenie i kłącza(bogate w skrobiÄ™): baobab, fasola goa, platan wodny, paproć orlica, mech polarny, pasternak, kalia dzika, porost skalny, trzcina kwiatowa, tatarak, cykoria, chrzan, paproć drzewiasta, komosa,
· pÄ™dy jadalne(rosnÄ… w taki sposób jak asparagus): portulaka, porost islandzki, bambus, fasola goa, paproć orlica, ratan, dziki rabarbar, tatarak, porost skalny, papaja, trzcina cukrowa, lotos
· liÅ›cie: mlecz, wierzbówka, szczaw, szczaw górski, pokrzywa.


Owoce.

Do owoców słodkich należą: dzikie jabłka, poziomki, dzikie wiśnie, czarne jagody, bażyna, żurawina. Do owoców niesłodkich(warzyw) należą: drzewo chlebowe, chrzan, jarzębina oraz dziki kapar.

Ziarna zbóż są źródłem białka. Można je mielić i mieszać z wodą tworząc potrawę podobną do owsianki. Rośliny o jadalnych ziarnach i nasionach to: amarant, proso włoskie, ryż, bambus, tamaryszek, sosna górska i lilia wodna.

Orzechy to źródło białka. Większość z nich można jeść na surowo. Rośliny
o jadalnych orzechach to: dąb, drzewo migdałowe, orzech wodny, bukiew, sosna, kasztan jadalny, orzeszki ziemne, leszczyna, orzech włoski.



Można również spożywać żywice i soki roślin. Soki można uzyskać z: palmy kokosowej, palmy sagowej, palmy cukrowej. Wodę nadającą się do picia uzyskuje się z: akacji słodkiej, kolokwinty, agawy, kaktusa, winorośli.



Do spożycia nadają się również wodorosty. Można je znaleźć w płytkich wodach na dnie lub pływające na otwartym morzu. Jadalne wodorosty to:
· saÅ‚ata morska – jasnozielona,

· kelp – oliwkowozielony,
· sugar-wrack – ma dÅ‚ugie żółtobrÄ…zowe pasma,
· porost irlandzki – ma pasma o barwie od purpurowej do oliwkowozielonej,
· dulsa – purpurowo czerwona,
· lawer – ma pasma czerwone, purpurowe lub brunatne.



ROŚLINY TRUJĄCE



Należy nauczyć się rozpoznawać trujące rośliny, aby można było ich unikać. Rośliny trujące to:
· cykuta – ma czerwono nakrapiane Å‚odygi, puste wewnÄ…trz kłącza, maÅ‚e liÅ›cie
o ząbkowanych brzegach i baldachy niewielkich białych kwiatków; bardzo nieprzyjemnie pachnie i występuje zawsze w pobliżu wody; ROŚLINA ŚMIERTELNIE TRUJĄCA
· bluszcz jadowity – ma trzyczęściowe liÅ›cie o zmiennym wyglÄ…dzie, zielonkawe kwiaty i biaÅ‚e jagody; wystÄ™puje w lasach Ameryki PN,
· czerniec gronkowy – ma liÅ›cie z kilku zÄ…bkowanych blaszek, maÅ‚e biaÅ‚e kwiaty skupione na koÅ„cu Å‚odygi i biaÅ‚e lub czarne jagody; wystÄ™puje w lasach
· camas – ma dÅ‚ugie, paskowate liÅ›cie luźne baldachy zielonkawobiaÅ‚ych kwiatów o szeÅ›ciu częściach; wystÄ™puje na trawiastych, skalistych i lekko zalesionych obszarach Ameryki PN; ROÅšLINA ÅšMIERTELNIE TRUJÄ„CA
· szczwół plamisty – wyglÄ…d: wysokość do 2m, Å‚odygi rozgałęzione, puste w Å›rodku, nakrapiane purpurowo, liÅ›cie o grubozÄ…bkowanych brzegach, jaÅ›niejsze od spodu. GÄ™ste baldachy maÅ‚ych biaÅ‚ych kwiatków i biaÅ‚e korzenie. WystÄ™powanie: zaroÅ›niÄ™te trawÄ… wysypiska na caÅ‚ym Å›wiecie; zapach nieprzyjemny; ROÅšLINA ÅšMIERTELNIE TRUJÄ„CA
· WieluÅ„ – ma owalne liÅ›cie o poszarpanych i zÄ…bkowanych brzegach, duże pojedyncze biaÅ‚e kwiaty o kielichowatym ksztaÅ‚cie i kolczaste owoce, zapach mdlÄ…cy; wystÄ™puje na obszarach o klimacie umiarkowanym; ROÅšLINA ÅšMIERTELNIE TRUJÄ„CA
· tojad mordownik – wyglÄ…d: gÄ™ste liÅ›cie w ksztaÅ‚cie dÅ‚oni, głęboko wyciÄ™te; kwiaty heÅ‚mowate, wÅ‚ochate, fioletowe lub żółte; wystÄ™powanie; podmokÅ‚e lasy i obszary zacienione; ROÅšLINA SILNIE TRUJÄ„CA
· jaskier – ma jasnożółte bÅ‚yszczÄ…ce kwiaty o piÄ™ciu lub wiÄ™cej nakÅ‚adajÄ…cych siÄ™ na siebie pÅ‚atkach; wystÄ™puje na obszarach klimatu umiarkowanego i arktycznego; MOÅ»E POWODOWAĆ SILNY STAN ZAPALNY PRZEWODU POKARMOWEGO
· Å‚ubin – wyglÄ…d: maÅ‚e listki w ksztaÅ‚cie dÅ‚oni, szpiczaste grona kwiatowe w kolorze niebieskim, fioletowym, niekiedy różowym, biaÅ‚ym i żółtym; wystÄ™puje na przesiekach i trawiastych obszarach w klimacie umiarkowanym; ROÅšLINA ÅšMIERTELNIE TRUJÄ„CA
· ostróżka wyniosÅ‚a – wyglÄ…d: promieniÅ›cie uÅ‚ożone listki, kwiaty ciemnoczerwone lub niebieskie; wystÄ™puje na obszarach podmokÅ‚ych; ROÅšLINA SILNIE TRUJÄ„CA
· psiankowate – wyglÄ…d: dojrzaÅ‚e jagody zielone, czarne, czerwone, żółte lub biaÅ‚e; roÅ›liny sÄ… krzewiaste, liÅ›cie zwykle paskowate lub w ksztaÅ‚cie strzaÅ‚y.



GRZYBY JADALNE



Przy wybieraniu grzybów trzeba zachować szczególną ostrożność. Na zatrucie grzybami nie ma antidotum. Przy wyborze grzybów należy kierować się kilkoma zasadami:

· unikać grzybów z biaÅ‚ymi blaszkami, pierÅ›cieniami na trzonie i kielichowatymi zgrubieniami u podstawy trzona,
· unikać rozkÅ‚adajÄ…cych siÄ™ lub robaczywych grzybów,
· jeÅ›li nie jesteÅ› pewien czy grzyb jest jadalny zrezygnuj z jego spożycia.



Grzyby jadalne dzielÄ… siÄ™ na grzyby naziemne i grzyby rosnÄ…ce na drzewach.
Grzyby naziemne to m.in.:

· purchawka olbrzymia – wyglÄ…da jak duża piÅ‚ka o Å›rednicy ok.30 cm, biaÅ‚a
i skórzasta; z wiekiem żółknie,
· borowiki – maja brazowe kapelusze, bulwiaste korzenie i biaÅ‚y miąższ,
· lejkowiec dÄ™ty – lejkowaty ciemnobrÄ…zowy kapelusz; gÅ‚adka, stożkowata, szara nóżka,
· kolczak obłączkowaty – ma kolce zamiast siatki rurek.



Grzyby rosnÄ…ce na drzewach:

· trzÄ™sak pomaraÅ„czowy – górna powierzchnia czerwonawa, dolna różowa; pomarszczony; ma ostry i gorzki smak,
· bielaczek owczy – jasnopomaraÅ„czowy; gabczasty i żółtawy w przekroju,
· szmaciak gałęzisty – przypomina mózg lub koloniÄ™ koralowca,
· opieÅ„ki – jasnocytrynowe lub żółte.




GRZYBY TRUJACE


Niżej wymienionych grzybów należy unikać i nie wolno ich spożywać:

· muchomor jadowity – biaÅ‚y z dużą pochwÄ… i Å‚uskowatym trzonkiem, ma sÅ‚odkomdlÄ…cy zapach; GRZYB ÅšMIERTELNIE TRUJÄ„CY

· muchomor sromotnikowy – zielonkawooliwkowy, duża pochwa, biaÅ‚e blaszki
i miąższ; GRZYB ŚMIERTELNIE TRUJĄCY

· muchomor czerwony – jasnoczerwony kapelusz nakrapiany biaÅ‚ymi centkami, duza pochwa; GRZYB ÅšMIERTELNIE TRUJÄ„CY

· muchomor plamisty – brazowawy kapelusz biaÅ‚o nakrapiany, z biaÅ‚ymi blaszkammi i 2-3 pierscieniami u nasady gÅ‚adkiego szarego trzona; GRZYB ÅšMIERTELNIE TRUJÄ„CY

· wieruszka – kapelusz matowy, szarobiaÅ‚y, silnie wypukÅ‚y; blaszki żółtawe(czasem różowe), biaÅ‚y miąższ; zapach gorzkich migdałów
i rzodkiewki; GRZYB ŚMIERTELNIE TRUJĄCY




Literatura:

1. Peter Darman – „PodrÄ™cznik survivalu”